Pielęgniarka
PIELĘGNIARKA SZKOLNA ZAPRASZA DO KONTAKTU
Telefon: 22 863 73 04 w.401
mail: pielegniarka.sp359@wp.pl
DNI PROMOCJI ZDROWIA W MARCU
- 10.03.2026 09:15
- 4 MARCA – Światowy Dzień Otyłości. Celem obchodów jest zwrócenie szczególnej uwagi
społeczeństwa na problematykę otyłości wśród osób dorosłych i dzieci. Dzień ten jest też okazją, aby
przyjrzeć się sposobom prawidłowego odżywiania, jego wpływu na zdrowie i samopoczucie człowieka.
Nieleczona otyłość prowadzi do rozwoju chorób układu krążenia, cukrzycy typu 2, zespołu
metabolicznego, zaburzeń hormonalnych, a także zwiększa ryzyko zachorowań na niektóre nowotwory. Skala problemu – Fakty i liczby
Globalnie: Według WHO od 1975 roku liczba osób otyłych na świecie potroiła się.
Europa: Ponad połowa dorosłych Europejczyków ma nadwagę lub otyłość.
Polska (dane NFZ/GUS):Ok. 60% dorosłych Polaków ma nadwagę lub otyłość.
Dlaczego to takie ważne? Konsekwencje zdrowotne
Otyłość nie jest tylko kwestią wyglądu – powoduje ponad 200 powikłań!
Układ krążenia: Nadciśnienie, zawał serca, udar mózgu.
Metabolizm: Cukrzyca typu 2.
Układ ruchu: Zwyrodnienia stawów (kolana, biodra).
Nowotwory: Zwiększone ryzyko raka jelita grubego, piersi, trzustki.
Zdrowie psychiczne: Depresja, niska samoocena, izolacja społeczna.
Co możemy zrobić? Profilaktyka i leczenie
Na poziomie jednostki:
Zbilansowana dieta (więcej warzyw, mniej przetworzonej żywności).
Regularna aktywność fizyczna (minimum 30 minut dziennie).
Dbanie o sen i redukcja stresu.
Na poziomie systemu (lekarze):
Leczenie multidyscyplinarne (dietetyk, psycholog, fizjoterapeuta).
Współczesna medycyna: leki, a w ciężkich przypadkach chirurgia bariatryczna.
Na poziomie społecznym: Edukacja żywieniowa w szkołach, walka z reklamami śmieciowego
jedzenia.
Podsumowanie – Przesłanie na dziś
Otyłość to choroba, którą można i trzeba leczyć.
Każdy zasługuje na szacunek i dostęp do opieki zdrowotnej, niezależnie od rozmiaru.
Małe zmiany w stylu życia mogą przynieść wielkie efekty.
DRUGI CZWARTEK MARCA – Światowy Dzień Nerek Obchodzony jest od 2006 roku. Został
ustanowiony z inicjatywy Międzynarodowego Towarzystwa Nefrologicznego i Międzynarodowej
Federacji Fundacji Nerek. Ma na celu szerzenie wśród ludzi wiedzy na temat powszechności
występowania chorób nerek oraz sposobów ich leczenia.
Dlaczego nerki są tak ważne?
Nerki to nie tylko "filtr". To zaawansowane narządy, które:Oczyszczają krew z toksyn i produktów przemiany materii.
Regulują ciśnienie krwi.
Dbają o równowagę kwasowo-zasadową i wodno-elektrolitową.
Produkują hormony: (np. erytropoetynę, która odpowiada za produkcję czerwonych krwinek).
Cichy zabójca
Choroby nerek rozwijają się podstępnie, często bezobjawowo przez wiele lat.
Aż 90% funkcji nerek może być utraconych, zanim pojawią się pierwsze wyraźne objawy.
Na całym świecie na przewlekłą chorobę nerek (PChN) cierpi około 850 milionów ludzi.
Kto jest najbardziej narażony? (Czynniki ryzyka)
Osoby z cukrzycą.
Osoby z nadciśnieniem tętniczym.
Osoby z otyłością.
Osoby z chorobami układu krążenia.
Palacze tytoniu.
Osoby powyżej 60. roku życia.
Osoby, w których rodzinie występowały choroby nerek.
Objawy ostrzegawcze (Kiedy iść do lekarza?)
Zmiany w moczu: Pienienie się (białkomocz), ciemny kolor lub krew.
Problemy z oddawaniem moczu: Częstsze lub rzadsze wizyty w toalecie, zwłaszcza w nocy.
Opuchlizna (obrzęki): Wokół kostek, stóp lub na powiekach.
Przewlekłe zmęczenie, brak energii, problemy z koncentracją.
Swędzenie skóry, mdłości lub brak apetytu.Jak dbać o nerki? (Profilaktyka)
1. Pij wodę (około 1,5-2 litry dziennie, jeśli nie masz przeciwwskazań).
2. Zdrowa dieta: Ogranicz sól (do 5g dziennie) i przetworzoną żywność.
3. Ruch: Utrzymuj prawidłową wagę i ciśnienie.
4. Nie pal!
5. Unikaj nadmiaru leków przeciwbólowych (NLPZ, np. ibuprofen, ketonal – bez konsultacji z
lekarzem).
6. Badaj się! Raz w roku zrób:
Badanie ogólne moczu.
Kreatyninę we krwi (by obliczyć wskaźnik eGFR).Podsumowanie
Nerki pracują dla nas nieustannie – odwdzięczmy się im troską.
Proste badania moczu i krwi mogą uratować życie.Wczesne wykrycie choroby nerek daje szansę na skuteczne leczenie i spowolnienie jej rozwoju.
Nie czekaj na objawy – zbadaj się już dziś!
18 MARCA – Europejski Dzień Mózgu- Idea obchodzenia Europejskiego Dnia Mózgu zrodziła się w
latach 90. W 1997 roku naukowcy z terenu Europy założyli Europejskie Stowarzyszenie Na Rzecz Mózgu
Dana.Celem tego święta jest propagowanie wiedzy o budowie, działaniu oraz potrzebach ludzkiego
mózgu. Ma on również przypominać o istotnym wpływie stylu życia na funkcjonowanie mózgu.
Mózg – kilka faktów
Waży ok. 1,3–1,4 kg (ok. 2% masy ciała).
Zużywa aż 20% tlenu i energii (mimo że to mały organ).
Składa się z ok. 86 miliardów neuronów.
Każdy neuron tworzy tysiące połączeń – łącznie daje to biliony synaps.
Co mózg potrafi?
Przetwarza informacje z prędkością nawet 120 m/s.
Pracuje całą dobę, nawet gdy śpimy (konsolidacja pamięci, regeneracja).
Potrafi się uczyć i zmieniać przez całe życie – to neuroplastyczność.
Nie czuje bólu (nie ma receptorów bólowych) – to dlatego operacje mózgu można robić na
przytomnym pacjencie.
Choroby mózgu – dlaczego warto o nich mówić?
Ponad 1 na 3 osoby w Europie doświadczy w życiu choroby mózgu (depresja, udar, migrena,
choroba Alzheimera, Parkinsona).
To największe obciążenie zdrowotne w Unii Europejskiej (koszty leczenia, opieki, utracona
produktywność).
Badania nad mózgiem to szansa na lepsze terapie i diagnostykę.
Jak dbać o mózg? – praktyczne wskazówki
1. Ruch – poprawia krążenie, dotlenia mózg, wspiera neurogenezę.
2. Zdrowa dieta – szczególnie ryby, orzechy, warzywa (kwasy omega-3, antyoksydanty).
3. Sen – podczas snu mózg oczyszcza się z toksyn.
4. Wyzwania umysłowe – czytanie, nauka języków, gry logiczne.
5. Relacje społeczne – chronią przed depresją i otępieniem.
6. Unikanie stresu, alkoholu i używek.
Podsumowanie
Mózg to centrum dowodzenia i nasza największa tajemnica.
Europejski Dzień Mózgu przypomina, jak ważne są:
badania naukowe,
profilaktyka,
zrozumienie chorób.
Dbajmy o mózg każdego dnia – nie tylko od święta!24 MARCA – Światowy Dzień Walki z Gruźlicą Święto obchodzone corocznie w dniu 24 marca, data
wyznaczona przez Światowe Zgromadzenie WHO w rocznicę poinformowania świata nauki o
wyizolowaniu prątka gruźlicy przez Roberta Kocha w 1882 roku. Obchody mają na celu podnieść
świadomość społeczeństwa na temat światowej epidemii gruźlicy i zwiększyć wysiłki w celu jej
wyeliminowania.Gruźlica – co warto wiedzieć o chorobie?
Przyczyna: Chorobę wywołują bakterie – prątki gruźlicy
Przenoszenie: Do zakażenia dochodzi głównie drogą kropelkową , które chory wydala podczas
kaszlu, kichania, a nawet mówienia .
Kto jest najbardziej narażony?
Ryzyko zachorowania na gruźlicę po zakażeniu jest największe u osób z obniżoną odpornością :
Czynniki medyczne:
Zakażenie wirusem HIV (zwiększa ryzyko kilkadziesiąt razy) .
Cukrzyca .
Choroby nowotworowe (zwłaszcza białaczki i chłoniaki) .
Przewlekła choroba nerek .
Niedożywienie i niski wskaźnik BMI .
Czynniki stylu życia i społeczne:
Palenie tytoniu i nadużywanie alkoholu .
Długotrwałe leczenie lekami osłabiającymi odporność (np. sterydami) .
Zła sytuacja bytowa: nędza, przeludnienie, bezdomność .
Przebywanie w dużych skupiskach ludzi (więzienia, domy opieki, schroniska) .
Wiek: Szczególnie narażone są małe dzieci (poniżej 5. roku życia) oraz osoby starsze .
Objawy – na co zwracać uwagę?
Gruźlica jest chorobą podstępną, a jej objawy na początku są mało charakterystyczne i nasilają się
stopniowo .
Objawy ogólne (mogą wystąpić we wszystkich postaciach):
Utrata apetytu i niezamierzona utrata masy ciała .
Stany podgorączkowe lub gorączka (szczególnie w godzinach popołudniowych i wieczornych) .
Nocne poty, które mogą być bardzo obfite .
Przewlekłe zmęczenie i osłabienie .
Objawy gruźlicy płucnej (najczęstszej):
Przewlekły kaszel – trwający dłużej niż 3 tygodnie. Początkowo suchy, z czasem przechodzący w
mokry, z odkrztuszaniem plwociny .
Ból w klatce piersiowej .
Duszność .W zaawansowanych przypadkach – krwioplucie (odkrztuszanie krwi) .
Diagnostyka – jak wykryć gruźlicę?
Podejrzenie choroby stawia się na podstawie objawów i badania RTG klatki piersiowej. Potwierdzenie
wymaga specjalistycznych badań .
1. Badanie RTG klatki piersiowej: Pozwala uwidocznić charakterystyczne zmiany w płucach .2. Badanie bakteriologiczne (kluczowe):
Mikroskopia: Bezpośrednie badanie rozmazu plwociny pod mikroskopem. Pozwala szybko wykryć
prątki i potwierdzić, że chory jest zakaźny .
Posiew: Hodowla prątków na specjalnych pożywkach. To metoda bardziej czuła, ale wyniki uzyskuje
się dopiero po kilku tygodniach (od 4 do nawet 12 tygodni), ponieważ prątki rosną bardzo wolno.
Pozwala też na badanie lekooporności .
3. Testy molekularne (PCR): Nowoczesne i szybkie testy genetyczne, które wykrywają DNA prątków w
materiale od pacjenta w ciągu kilku godzin. Pozwalają również szybko zidentyfikować oporność na
najważniejsze leki, np. na ryfampicynę .
4. Inne badania: W zależności od lokalizacji choroby wykonuje się bronchoskopię, biopsję węzła
chłonnego, badanie płynu mózgowo-rdzeniowego itp. .
Leczenie – jest uleczalna!
Cel: Gruźlica jest chorobą uleczalną .
Standardowe leczenie: Polega na przyjmowaniu kombinacji kilku antybiotyków (tzw. leków
przeciwprątkowych) przez okres co najmniej 6-9 miesięcy .
Konieczność hospitalizacji: Na początku leczenia, gdy chory prątkuje (wydala bakterie), często
konieczna jest izolacja w warunkach szpitalnych, aby nie zarażał innych .
Kluczowa zasada: Regularne przyjmowanie leków przez cały zalecony okres jest absolutnie
niezbędne. Przerwanie kuracji lub nieregularne zażywanie leków może doprowadzić do powstania
lekooporności .Profilaktyka – jak się chronić?
1. Szczepienia BCG:
W Polsce szczepienie przeciw gruźlicy (BCG) jest obowiązkowe i wykonywane u noworodków w
pierwszej dobie życia .
Szczepionka BCG nie zapobiega samemu zakażeniu, ale jest bardzo skuteczna w ochronie przed
najcięższymi postaciami gruźlicy u dzieci, takimi jak gruźlicze zapalenie opon mózgowo-rdzeniowych i
gruźlica prosówkowa .
Dzięki szczepionce śmiertelność z powodu gruźlicy u noworodków spadła z około 25% do około 1%
.2. Wczesne wykrywanie i leczenie: Szybkie zdiagnozowanie i skuteczne leczenie osób chorych to
najlepszy sposób na przerwanie łańcucha zakażeń .
3. Unikanie kontaktu: Unikanie bliskiego, długotrwałego kontaktu z osobami prątkującymi .
4. Zdrowy styl życia: Wzmocnienie odporności poprzez zdrową dietę, unikanie palenia tytoniu i
nadużywania alkoholu .
Podsumowanie
Pamiętaj: Gruźlica jest uleczalna, ale wciąż stanowi ogromne globalne zagrożenie .
Bądź czujny: Jeśli masz przewlekły kaszel (powyżej 3 tygodni), tracisz na wadze, masz stany
podgorączkowe i nocne poty – skonsultuj się z lekarzem. Wczesna diagnoza ratuje życie .
Bądź odpowiedzialny: Jeśli chorujesz, przyjmuj leki regularnie i dokładnie tak długo, jak zalecił
lekarz.
Działajmy razem: Tegoroczne hasło "Tak! Możemy zakończyć gruźlicę: Zobowiąż się, Inwestuj,
Działaj" to apel do rządów, instytucji i każdego z nas o zaangażowanie w walkę z tą chorobą- Wróć do listy artykułów
Ostatnie artykuły